Diabetes beter begrijpen om beter te handelen
Vandaag leeft één op de tien Belgen met diabetes. Een aandoening die in een vroeg stadium vaak onopgemerkt blijft en zich sluipend ontwikkelt. Daarom is het belangrijk te weten wat diabetes precies inhoudt.
Diabetes is een chronische aandoening, een ziekte dus die zich op lange termijn ontwikkelt en een regelmatige opvolging vereist. De aandoening wordt gekenmerkt door een te hoog suikergehalte in het bloed, ook wel hyperglykemie genoemd. Zonder een goede opvolging kan dat op termijn leiden tot ernstige gezondheidsproblemen.
Er zijn twee vormen van diabetes: diabetes type 1 en diabetes type 2, de meest voorkomende vorm.
Diabetes type 1
Diabetes type 1 ontstaat wanneer de alvleesklier geen insuline meer aanmaakt. Insuline is een onmisbaar hormoon dat de bloedsuikerspiegel regelt.
Deze vorm van diabetes vereist een levenslange behandeling met insuline-injecties, een aangepaste voeding, voldoende lichaamsbeweging en een nauwgezette opvolging van de bloedsuikerspiegel.
Diabetes type 1 is goed voor ongeveer 10% van alle diabetesgevallen. De aandoening komt meestal voor bij kinderen en jongvolwassenen, maar kan op elke leeftijd ontstaan.
De meest voorkomende symptomen zijn een hevige dorst, vaak moeten plassen, ernstige vermoeidheid en onverklaarbaar gewichtsverlies.
Momenteel bestaat er geen manier om diabetes type 1 te voorkomen. Een vroege diagnose en een regelmatige opvolging helpen wel om het risico op complicaties te beperken.
Diabetes type 2
Diabetes type 2 ontstaat wanneer het lichaam de insuline niet meer goed gebruikt. De lichaamscellen reageren minder goed op het hormoon en na verloop van tijd maakt ook de alvleesklier onvoldoende insuline aan. Daardoor hoopt glucose zich op in het bloed.
Deze vorm van diabetes ontwikkelt zich vaak ongemerkt. De diagnose wordt daarom regelmatig pas gesteld na een bloedonderzoek of wanneer er al complicaties optreden.
Mogelijke symptomen zijn vermoeidheid, wazig zicht, overmatige dorst, traag genezende wondjes en een verminderd gevoel, vooral in de voeten.
Zonder een goede behandeling kan diabetes ernstige complicaties veroorzaken, zoals hart- en vaatziekten, nierschade, oogproblemen,...
Een goede opvolging maakt het verschil
Diabetes is een aandoening die evolueert, maar hoe vroeger ze wordt opgespoord, hoe beter ze onder controle kan worden gehouden.
Een regelmatige medische opvolging maakt het mogelijk de behandeling bij te sturen, complicaties te voorkomen en de levenskwaliteit te behouden.
Heb je diabetes? Dan is het belangrijk om je behandeling zorgvuldig te volgen, gezond te leven en de aanbevolen controleonderzoeken regelmatig te laten uitvoeren.
Het opstarttraject voor diabetes type 2
Dit programma helpt patiënten om vanaf het begin zelf de regie over hun aandoening te nemen, met persoonlijke begeleiding op maat.
Concreet omvat het traject een opvolging door de huisarts en de diabetoloog, aangevuld met toegang tot andere zorgverleners wanneer dat nodig blijkt, zoals een diëtist of podoloog.
Patiënten krijgen onder meer een volledige terugbetaling van sessies rond diabeteseducatie, voedingsadvies, podologische zorg indien nodig, en een jaarlijks mondonderzoek.
Zo verklein je het risico op diabetes type 2
Goed nieuws is alvast dat je zelf heel wat kunt ondernemen. Een gezonde levensstijl helpt om het risico op diabetes type 2 aanzienlijk te verminderen.
Kies voor drie vaste maaltijden per dag en geef de voorkeur aan vezelrijke voeding, zoals groenten, fruit en peulvruchten. Gezonde vetten uit plantaardige oliën, vette vis en noten passen eveneens in een gezond eetpatroon. Beperk de hoeveelheid toegevoegde suikers en fruitsappen, en drink ongeveer 1,5 liter water per dag.
Vermijd langdurig stilzitten (meer dan 7 uur per dag). Regelmatig bewegen is belangrijk: elke stap telt.
Roken verhoogt het risico op diabetes type 2 aanzienlijk.
Een nachtrust van 7 tot 9 uur slaap per nacht helpt je lichaam in balans te houden.
Zelfs een beperkte gewichtsafname kan helpen om het risico op diabetes te verminderen.
Een regelmatige controle van de bloedsuikerspiegel en de bloeddruk is aangewezen.
Meer dan één op drie mensen met diabetes weet niet dat hij/zij het heeft.
Overgewicht is een risicofactor voor diabetes, ook als je gezond en actief leeft.
Spreek erover met je dokter: hoe sneller diabetes behandeld wordt, hoe beter die onder controle blijft dankzij specifieke, terugbetaalde behandelingen.
Meer info?
Diabetes is een chronische aandoening die iedereen kan treffen. Het is dus niet, zoals vaak wordt gedacht, alleen een aandoening van oudere mensen of mensen met overgewicht.
Heb je onlangs de diagnose diabetes gekregen, in een vroeg stadium? Dan kun je in aanmerking komen voor een opstarttraject diabetes type 2.
Het is belangrijk dat mensen die in een vroeg stadium de diagnose diabetes type 2 krijgen, goed worden begeleid en opgevolgd door de huisarts. De huisarts volgt je op en kan je, afhankelijk van wat jij nodig hebt, doorverwijzen naar andere zorgverleners. Want elke patiënt is uniek en ook de aanpak van diabetes is voor elke patiënt anders.
Wie komt in aanmerking voor het opstarttraject?
Je kunt dit traject volgen als je:
- de diagnose diabetes type 2 hebt gekregen;
- beschikt over een Globaal Medisch Dossier (Globaal Medisch Dossier);
- geen zorgtraject diabetes type 2 volgt en ook niet deelneemt aan een programma van een gespecialiseerd centrum voor diabetes zelfmanagement.
Dankzij het opstarttraject krijg je volledige terugbetaling voor sessies rond diabeteseducatie, voedingsadvies bij een diëtist, podologische zorg en een jaarlijks mondonderzoek. Goed om weten: ga je naar een niet-geconventioneerde tandarts die een supplement aanrekent? Dan betaal je dat supplement zelf. Het wordt namelijk niet terugbetaald.
Diabetes komt steeds vaker voor. Met de juiste behandeling en begeleiding kun je je diabetes beter onder controle houden. Praat erover met je huisarts en ontdek welke ondersteuning het best bij jou past.